STAPPENPLAN VOOR DE HOND MET JEUK

Mijn hond heeft jeuk: een stappenplan

Drs. Mariëlle Beliën – van Erp

Als je hond jeuk heeft dan wil je hem of haar daar natuurlijk zo snel mogelijk vanaf helpen. Het lastige aan jeuk bij de hond is dat dit vele oorzaken kan hebben en dat elke oorzaak om een andere behandeling vraagt. Dit stappenplan helpt je om samen met je dierenarts de oorzaak te vinden en daarmee een succesvolle behandeling voor je hond.

Wat kan je zelf doen als je hond jeuk heeft?

Zodra je merkt dat je hond jeuk heeft, is het slim om de hele huid van je hond te bekijken. Bekijk ook minder zichtbare delen van de huid, zoals onder de buik, oksels en liezen, tussen de tenen en ook de binnenkant van de oren. Op deze manier krijg je een goede indruk hoe uitgebreid het probleem is.

  • Controleer je hond hierbij toch nog een keer goed op vlooien, liefst met behulp van een speciale vlooienkam. Soms vind je geen vlooien maar wel vlooienpoepjes (kleine zwarte puntjes die rood kleuren in een vochtig papieren doekje). Behandel je hond en de omgeving dan zo snel mogelijk.
  • Kleine huidirritaties kan je eventueel zelf behandelen met een honingzalf. Is er meer aan de hand (zie de volgende alinea), maak dan een afspraak bij de dierenarts.

Wanneer naar de dierenarts als je hond jeuk heeft?

  • Als je hond hevig krabt of bijt op één plek en er in korte tijd (enkele uren) een rode vochtige plek ontstaat. Dan kan er sprake zijn van een hotspot. Een hotspot vergt een specifieke behandeling, onderstaande is hierbij niet van toepassing.
  • Als je hond jeuk aan één of beide oren heeft. Dit betekent meestal dat er sprake is van oorontsteking.
  • Bij snel verergerende jeuk of chronische jeuk die leidt tot kale plekken, opengekrabte plekken, erg rode huid met bultjes, blaasjes en puistjes.
  • Als je hond nog andere lichamelijke klachten heeft.

Het is doorgaans niet mogelijk om in één oogopslag te zien waardoor je hond jeuk heeft. Je dierenarts gaat daarom stap voor stap te werk om mogelijke oorzaken één voor één na te lopen.

Stap 1: de voorgeschiedenis van je hond en het lichamelijk onderzoek

Door het stellen van vragen en een lichamelijk onderzoek van je hond gaat de dierenarts op zoek naar de eerste aanwijzingen die kunnen leiden naar de oorzaak. Is de jeuk het eerst gekomen en daarna de huidbeschadigingen door het krabben, of is het andersom? Heeft je hond nog andere lichamelijke klachten? Is je hond in het buitenland geweest? Er zijn verschillende inwendige ziekten die hun weerslag kunnen hebben op de huid. 

  • Als er tekenen zijn van een inwendige ziekte, wordt dit verder onderzocht.
  • Wordt er niets bijzonders gevonden? Dan volgt de volgende stap.

Stap 2: Heeft je hond jeuk door parasieten?

Denk hierbij aan vlooien en aan mijten zoals Demodex, vachtmijten en schurftmijten. Elk heeft zo zijn specifieke voorkeursplek op het lichaam. Met een fijne vlooienkam zoekt je dierenarts (nogmaals) naar vlooien en vlooienuitwerpselen. Ook maakt je dierenarts huidafkrabsels: op enkele plaatsen waar de huid beschadigd of geïrriteerd is geraakt schraapt de dierenarts met een mesje wat huid weg voor microscopisch onderzoek naar mijten.

  • Als er vlooien of mijten worden gevonden, dan wordt je hond hiervoor behandeld.
  • Indien er niets wordt gevonden zijn niet alle parasieten per definitie uitgesloten. Schurftmijten leven diep in de huid en zijn daardoor lastig te vinden in afkrabsels. Daarom wordt er soms toch een behandeling gestart om schurftmijten met zekerheid te kunnen uitsluiten.

Stap 3: Zijn er tekenen die wijzen op een schimmel?

Een schimmel geeft in eerste instantie meestal weinig jeuk maar neemt dit toe als de huid steeds meer geïrriteerd raakt. Met een speciale lamp, een Woodse lamp, wordt gekeken of de haren van je hond oplichten (sommige schimmels fluoresceren). Ook kunnen haren onder de microscoop worden bekeken en eventueel op kweek worden gezet.

  • Als er een schimmel wordt gevonden, wordt je hond hiervoor behandeld.

Stap 4: Heeft je hond bacteriën en/of gisten als complicerende factor?

Stap 4 is in de meeste gevallen een zijstap. Bacteriën en gisten zijn zelden de oorzaak van huidproblemen. Wel kunnen ze de situatie behoorlijk verergeren. Bij elk dier leven er kleine aantallen bacteriën en gisten in de huid, wat normaal gesproken geen problemen oplevert. Bij huidaandoeningen, ongeacht de oorzaak, is de natuurlijke balans verstoord en daar profiteren bacteriën en gisten van. Ze gaan zich snel vermenigvuldigen en verergeren het huidprobleem. Met een speciale kleuring zijn bacteriën en gisten zichtbaar onder de microscoop (cytologie).

  • Het kan daarom nodig zijn om je hond te behandelen tegen een bacteriële huidinfectie en/of gisten, naast het verder uitzoeken van de eigenlijke oorzaak van het huidprobleem.

Stap 5: Heeft je hond jeuk door een allergie?

Wanneer je hond last heeft van chronische of terugkerende jeuk op steeds dezelfde plaatsen dan kan er sprake zijn van een allergie. Voorkeursplaatsen zijn de oren, oksels, liezen en de huid tussen de tenen. Een enkele keer gaat het om een contactallergie, een overgevoeligheidsreactie op bijvoorbeeld een bepaalde deken. Maar meestal is er niet zo’n duidelijke relatie bekend en wordt er als volgt te werk gegaan:

Stap 5A: Het eliminatiedieet

Hiermee wordt onderzocht of je hond een voedselallergie heeft. Bij voedselallergie heeft je hond jeuk als gevolg van een overgevoeligheidsreactie van het lichaam op bepaalde voedingsstoffen (eiwitten). De enige manier om dit goed vast te stellen of uit te sluiten is door middel van een eliminatiedieet: een periode van 6 tot 10 weken waarin je hond uitsluitend een door de dierenarts voorgeschreven hypoallergeen dieetvoer of een zelfkookdieet mag eten. Volg altijd het advies van je dierenarts, deze diagnose valt of staat met een juiste uitvoering van het eliminatiedieet.

  • Als de klachten van je hond duidelijk verbeterd zijn na 6 tot 10 weken, kan je hond blijvend een hypoallergene voeding krijgen.
  • De diagnose wordt nog duidelijker wanneer je hond na het eliminatiedieet tijdelijk weer de oude voeding krijgt. Als de jeuk terugkomt is zeker dat je hond een voedselallergie heeft.

Stap 5B: Allergietest(en)

Heb je het eliminatiedieet op de juiste wijze uitgevoerd maar zijn de klachten van je hond niet of te weinig verbeterd? Dan heeft je hond mogelijk atopie. Atopie omvat allergieën tegen stoffen in de omgeving van je hond, zoals boompollen, graspollen, huisstofmijt, meelmijt, vlooien etcetera. Om dit vast te stellen kan een allergietest worden gedaan door middel van een bloedonderzoek, eventueel in combinatie met een huidtest. Als je hond allergisch is voor pollen is de jeuk het ergst in voorjaar en zomer. Voor sommige andere stoffen kunnen de klachten het hele jaar voorkomen.

  • Atopie kan op verschillende manieren worden behandeld. 

Sommige honden hebben dubbel pech en hebben zowel een voedselallergie als atopie. Zij knappen het beste op met zowel een hypoallergene voeding als een behandeling van de atopie.

Stap 6: Huidbiopten

Soms zijn huidbiopten nodig om onderscheid te maken tussen infecties, allergische of auto-immuunziekten. Hierbij worden onder lichte narcose enkele kleine stukjes huid afgenomen en opgestuurd voor microscopisch onderzoek.

Wist je dat er ook huidspecialisten (dermatologen) zijn voor dieren? Mocht het maar niet lukken om de oorzaak te vinden bij je hond en de jeuk te verminderen, dan kan je dierenarts je verwijzen naar een specialist op dit gebied. Alleen dierenartsen die een aanvullend Europees diploma hebben behaald, mogen zich specialist noemen.

INFORMATIE VOOR BAASJES, DOOR DIERENARTSEN

error: Deze content is beschermd!